Portal Pisarski Arkana Allarte.  Uczymy dobrze pisać. Poznaj tajemnice pisania bestsellerów, reportaży, prac magisterskich lub dyplomowych. Specjalnie  dla Ciebie tworzymy przydatne informacje i porady dotyczące pisania.

Rozprawka na maturze – 10 zasad

Jest kilka zasad, o których rzadko lub nawet wcale nie wspomina się podczas przygotowań do pisemnej matury. Być może niektórym nauczycielom wydaje się, że są to tak oczywiste sprawy, że nie ma sensu o nich wspominać. Oto dziesięć zasad, które pomogą usystematyzować wiedzę nie-książkową.

1. Nie streszczać.

Matura z polskiego polega na napisaniu rozprawki. Z pewnością nie „nabijemy” sobie punktów, jeśli streścimy to, co już zostało nam napisane. W przypadku prozy opisujemy oczywiście wszystkie najważniejsze momenty przytoczonego tekstu, natomiast przy poezji musimy napisać ogólnie jak wygląda sytuacja.

2. Argumentacja.

Kiedy stwierdzamy coś interpretując wiersz lub prozę, musimy podać konkretny fragment. Zazwyczaj przepisujemy tylko to, co nas interesuje (oczywiście ZAWSZE w cudzysłowie). Nie przepisujmy całego utworu.

3. Funkcje środków artystycznych.

Koniecznie wymieniając je, wskazujemy kilka przykładów pojawiających się w tekście, ale nigdy nie wolno nam pominąć opisania ich funkcji. Każdy epitet czy metafora zostały w jakimś celu użyte, a my musimy ten cel wyłonić.

4. Konsekwencja.

Tworząc interpretację skupmy się na jednej, najważniejszej, głównej myśli autora. Chodzi o to, by nasz wywód był spójny i konsekwentnie argumentowany. Zastanówmy się sami, czy czytając w internecie opracowanie wiersza zrozumielibyśmy je, widząc, że na początku ktoś postawił jedną tezę, a później zaczął argumentować inną?

5. Nawiązania.

Nie ma możliwości, aby trafił nam się tekst, w którym nie będzie żadnych nawiązań. Musimy zatem znać mniej więcej czas, w którym tworzył dany autor, żeby podać kontekst historyczny. Być może nawiązuje on do znanego motywu lub innego dzieła sztuki, na przykład obrazu. Jedno jest pewne – znajomość kontekstu pomoże nam trafić na właściwy trop w interpretacji.

6. Kilkukrotne czytanie.

Nigdy nie uda nam się wyłowić z tekstu wszystkiego co ważne już podczas pierwszego czytania. Wiersz powinniśmy czytać kilka razy, prozę czasem wystarczy dwukrotnie (trzeba wziąć pod uwagę ilość czasu jaką mamy na napisanie rozprawki). Na maturze nie warto robić zadań „po łebkach”.

7. Dorabianie znaczeń.

Skoro chcą, żeby zinterpretować na egzaminie tekst, to niechybnie musi on posiadać ukryte znaczenie. Nie starajmy się jednak wymyślać niestworzonych i nieprawdopodobnych hipotez, na które tylko stracimy czas. Piszemy konkretnie, rzeczowo, trzymając się głównych myśli.

8. Klucz.

Często, szczególnie w poezji pojawiają się powtórzenia różnych słów, zdań, jakichś sformułowań. To ma swój cel, a dla nas są one jak drogowskazy ku prawidłowej interpretacji. Nie ignorujmy ich, jeśli się takowe pojawiają.

9. Klimat.

Atmosfera jaka panuje w wierszu lub prozie może również naprowadzić nas na właściwy trop. Koniecznie musimy określić nastrój – wesoły, smutny, patetyczny itp.

10. Analiza porównawcza.

Tu ważne są i podobieństwa, i różnice. Ale przyjmijmy, że to różnice są jednak ważniejsze. Zwykle jest je nieco trudniej wyłapać, dlatego przywiążmy do nich szczególną wagę.