Portal Pisarski Arkana Allarte.  Uczymy dobrze pisać. Poznaj tajemnice pisania bestsellerów, reportaży, prac magisterskich lub dyplomowych. Specjalnie  dla Ciebie tworzymy przydatne informacje i porady dotyczące pisania.

Cztery pytania w analizie i interpretacji poezji

Pisząc maturę z języka polskiego musimy postarać się o jak najpełniejsze odpowiedzi nie tylko w konkretnych pytaniach otwartych, ale też w wypracowaniu. Im bardziej wyczerpująca będzie nasza wypowiedź, tym lepsza będzie nasza analiza połączona z interpretacją.

Jeśli zabieramy się za pisanie o utworze poetyckim, musimy pamiętać o czterech podstawowych pytaniach, które pomogą nam w sposób uporządkowany opisać wszystko, co jest ważne.

1.Kto mówi ?

Naszym zadaniem jest wskazanie podmiotu lirycznego, czyli osoby mówiącej w wierszu. Tu, podobnie, jak w przypadku interpretacji prozy, musimy często odnieść się do swojej wiedzy o epokach literackich. Pamiętajmy, że nie zawsze podmiot liryczny powinno utożsamiać się z autorem! Jest to jeden z najczęściej popełnianych błędów, tymczasem wszyscy, którzy pisania próbowali wiedzą doskonale, że autor może wcielać się w kogoś innego, żeby napisać dobry utwór. Podczas czytania wiersza najlepiej skupić się na wszystkich poszlakach, które mogą powiedzieć nam coś o podmiocie. Możemy napisać o jego nastroju, przypuszczalnym wieku, płci. Być może podmiot jest zbiorowy i wypowiada się używając liczby mnogiej. Zwracamy uwagę na wszystkie szczegóły, ale starajmy się ich nie wykręcać jak zużytej ścierki. Piszmy tylko to, co jest najbardziej prawdopodobne.

2.Do kogo mówi?

Określamy, kto jest adresatem lirycznym, czyli do kogo mówi podmiot. Tu zadanie jest nieco trudniejsze, ponieważ adresat nie zawsze ma istotne znaczenie. Niemniej jednak trzeba go opisać. Pomogą nam w tym takie poszlaki, jak miejsce i stan, w którym znajduje się podmiot, a także tytuł, przypuszczalny cel, w którym wiersz został ułożony. Jeśli natomiast podmiot liryczny zamieszcza wyraźne apostrofy, sprawa jest jasna – na ich podstawie od razu dojdziemy, kto jest odbiorcą utworu.

3.Co mówi?

Tu po raz kolejny stwierdzamy oczywistości. W swojej rozprawce zawieramy zatem takie informacje jak tytuł i temat wiersza, gatunek tego utworu, układ graficzny, cel wiersza – ma pouczać, nawoływać do czegoś, a może bawić?  Jeśli w wierszu pojawiają się takie elementy jak daty, motta, dedykacje, nie przeoczajmy ich. One również mogą nam pomóc w interpretacji.

4. Jak mówi?

Tutaj pozostaje nam „rozebranie” wiersza pod względem technicznym. Opisujemy wszystkie wykorzystane tam środki poetyckie, typ liryki, gatunek liryczny, styl, układ graficzny, styl obrazowania itp. Istotne jest także wskazanie rodzaju rymów, występowanie średniówki, ilości sylab w każdym wersie,  występowanie refrenów, nawiązań, cytatów. W niektórych przypadkach liczą się także podobieństwa do innych utworów.

Pisząc o tych wszystkich cechach, koniecznie musimy zawsze rzeczowo uzasadniać swoje tezy  odpowiednimi cytatami z tekstu. Mają to być jednak konkretne zdania – unikajmy przepisywania całych utworów.